Ancient CorinthAudiogids

Welkom in het Archeologisch Museum van het oude Korinthe, waar we onze reis beginnen in het hart van een stad die ooit wedijverde met Rome op het gebied van macht en rijkdom. Terwijl u rondkijkt op deze binnenplaats, valt u misschien iets opvallends op: bij veel van de standbeelden ontbreken de hoofden. Dit was verre van willekeurig vandalisme, maar in feite een slimme en efficiënte Romeinse zakelijke praktijk. Deze figuren fungeerden als de public relations van de antieke wereld. Werkplaatsen produceerden op grote schaal generieke lichamen gehuld in formele toga's, die klaarstonden in de voorraad. Wanneer een nieuwe keizer de troon besteeg of een lokale functionaris werd gekozen, hoefde een beeldhouwer alleen een specifiek portret van het hoofd te maken en dit op een van deze kant-en-klare lichamen te bevestigen. Deze 'hoofden-voor-huur'-methode stelde leiders in staat om snel een visuele aanwezigheid in het hele rijk te vestigen. Let op de ingewikkelde, zware plooien in de toga's, ontworpen om een gevoel van waardigheid, traditie en eeuwige autoriteit over te brengen. Hoewel de leiders zelf misschien maar voor één jaar in functie waren, moesten hun stenen gelijkenissen er permanent en onverwoestbaar uitzien. De gladde oppervlakken waar de nekken zouden aansluiten, wijzen op de opzettelijke inkepingen die zijn gemaakt voor deze verwisselbare portretkoppen.

Jean Housen · CC BY-SA 3.0

In het midden van deze tentoonstelling kijkt de god Dionysos u recht aan. Als godheid van de wijn, het theater en rituele waanzin was hij een populaire keuze voor interieurdecoratie in een stad die bekend stond om haar bruisende sociale leven. Als u goed naar zijn hoofd kijkt, ziet u klimopbladeren en trossen fruit in zijn haar verwerkt, traditionele symbolen van zijn heerschappij over de natuur en de oogst. Dit kunstwerk was niet bedoeld om aan een muur te hangen; het diende als vloer van een eetkamer in een welvarende Romeinse woning. Antieke kunstenaars creëerden deze afbeeldingen met duizenden kleine, met de hand gesneden blokjes natuursteen, tesserae genaamd. De geometrische patronen die vanuit de centrale figuur naar buiten stralen, werken als een modern luxe tapijt en sturen de blik van de toeschouwer naar het middelpunt van de kamer. Door te variëren met de subtiele kleurschakeringen van de stenen, bereikte de maker een schilderkunstige kwaliteit in het gezicht van de god, waarbij schaduwen en highlights werden gebruikt om een gevoel van driedimensionale diepte te creëren. Deze vloeren waren gebouwd om lang mee te gaan en bleven bewaard lang nadat de muren en daken van de villa's die ze ooit sierden, waren verdwenen.

Carole Raddato · CC BY-SA 2.0

Dit mozaïek toont een rustig, pastoraal tafereel met een geit die rust onder de takken van een boom, met een eenvoudige emmer in de buurt. In de drukke, commerciële omgeving van het Romeinse Korinthe gaven stadsbewoners vaak opdrachten voor kunstwerken zoals deze om een gevoel van het vredige platteland naar hun stedelijke woningen te halen. Het weerspiegelt een diepgewortelde Romeinse culturele waardering voor het landelijke leven en de vermeende deugden van de eerlijke boer. De kunstenaar gebruikte een breed palet aan natuurlijk gekleurde stenen blokjes om de compositie te creëren. Let op de gedetailleerde schaduwwerking op de vacht van de geit en de ruwe textuur van de boomstam, die volledig werden bereikt door zorgvuldig verschillende tinten tesserae naast elkaar te plaatsen. Deze techniek stelde de vakman in staat om de effecten van licht en schaduw na te bootsen zonder het gebruik van verf. Taferelen zoals deze dienden als een visuele ontsnapping voor de rijke elite, die in een stad van bijna 100.000 mensen woonde maar de stilte van de heuvels romantiseerde. De rand is voorzien van een ritmisch golfpatroon, een veelvoorkomend motief dat de centrale rustieke afbeelding omlijst en zorgt voor een nette overgang naar de rest van de vloer in de kamer.

Photo: Zde · CC BY-SA 4.0

De rijen reliëfs en gefragmenteerde torso's langs deze gang waren ooit de architecturale hoogtepunten van de grootste bouwwerken van Korinthe. U kijkt naar stukken die zijn verzameld uit tempels, theaters en basilieken op de antieke site. In een tijdperk waarin het merendeel van de bevolking niet kon lezen, fungeerden deze sculpturen als een essentieel medium voor visuele verhalen. Ze dienden als stenen verhalenboeken die de mythen van de goden en de militaire triomfen van keizers voor iedereen zichtbaar maakten. Door deze figuren op openbare gebouwen te plaatsen, versterkte de stad haar status als een verfijnde Romeinse hoofdstad en een centrum van imperiale macht. Veel van deze werken werden uitgehouwen in lokale materialen, wat de vaardigheid van regionale werkplaatsen toonde die zowel aan de Griekse traditie als aan de Romeinse smaak voldeden. U kunt de variatie in schaal en stijl zien, van kleinere decoratieve platen tot grootschalige figuren die vanaf grote hoogte boven het forum op de burgers neerkeken. Deze fragmenten zijn de overgebleven restanten van een stad die ontworpen was om indruk te maken, waar elke openbare hoek een kans was om de glorie van de staat en haar godheden door middel van kunst te communiceren.

Photo: Zde · CC BY-SA 4.0

Het aardewerk voor u vertoont de kenmerkende 'zwartfigurige' stijl die Korinthe in de 7e en 6e eeuw v.Chr. tot een wereldwijde handelsmacht maakte. Let op de twee grote hanen die naar een centraal bloemmotief zijn gericht. Deze zeer gedetailleerde, geminiaturiseerde stijl was een Korinthische specialiteit, lang voordat Athene het dominante centrum voor aardewerk van de Griekse wereld werd. Deze specifieke kruiken waren meer dan alleen decoratief; ze waren de standaardverpakking voor een van de meest winstgevende exportproducten van de stad: hoogwaardige geurende oliën en parfums. Korinthische kooplieden verscheepten deze luxegoederen naar havens zo ver weg als Italië en Egypte, waar ze zeer gewaardeerd werden door de antieke elite. De donkere figuren werden gecreëerd door een kleislib aan te brengen dat tijdens een specifiek bakproces zwart werd, terwijl de fijne details met een scherp gereedschap door het slib werden gekrast om de lichtere klei eronder te onthullen. Het kleine formaat en de smalle hals van het vat waren praktisch en ontworpen om de dure olie druppel voor druppel te doseren. Dit kruikje staat als bewijs voor de vroege economische dominantie van de stad en haar rol als trendsetter in de antieke mediterrane luxemarkten.

Photo: Zde · CC BY-SA 4.0

Hoewel we ons vaak concentreren op de grote ruïnes van de stad, bieden deze kleinere voorwerpen een blik op het dagelijks leven van Korinthische gezinnen. De kleine, vreemd gevormde witte steentjes die uit het leren buideltje zijn gevallen, staan bekend als 'knokkelbeentjes'. Dit zijn daadwerkelijke enkelbeentjes van schapen die kinderen en volwassenen in de oudheid gebruikten, vergelijkbaar met moderne dobbelstenen of mikado voor gokspelletjes en behendigheidsspellen. Vlakbij ziet u een lierframe dat is gemaakt van een echt schildpadschild. Dit was een gebruikelijk materiaal voor het maken van muziekinstrumenten, omdat het schild een natuurlijke klankkast vormde voor de snaren. Deze voorwerpen maken de mensen uit de oudheid menselijk en herinneren ons eraan dat de burgers van deze enorme metropool niet alleen tempelbouwers waren, maar ook ouders wiens kinderen in de straten speelden en muziek leerden met materialen die in de omliggende velden werden gevonden. Het behoud van het leren buideltje is bijzonder zeldzaam en biedt een tastbare verbinding met de praktische manier waarop mensen tweeduizend jaar geleden hun bezittingen bij zich droegen. Van deze eenvoudige materialen – bot, schild en huid – bouwden de ouden een wereld van vermaak en educatie die voor kinderen van nu heel herkenbaar zou zijn.

Photo: Zde · CC BY-SA 4.0

Dit indrukwekkende bouwwerk is de Fontein van Glauke, vernoemd naar de dochter van koning Creon. Volgens de legende wilde Medea, de voormalige vrouw van de held Jason, wraak nemen toen Glauke met hem zou trouwen door haar een vergiftigde bruidsjurk te sturen. Zodra Glauke het kledingstuk aantrok, barstte het uit in onblusbare vlammen. In een wanhopige poging het branden te stoppen, wierp ze zich in het water van dit reservoir, maar de mythe vertelt dat het gif te sterk was en ze omkwam. Architectonisch gezien is de fontein een buitengewoon staaltje techniek. In tegenstelling tot de meeste gebouwen die uit losse blokken zijn opgetrokken, is dit hele complex rechtstreeks uit de natuurlijke rotsbodem van de stad gehouwen. Het bestaat uit vier enorme, diepe waterkamers die ontworpen waren om een aanzienlijk deel van de watervoorraad van de stad op te slaan. De dikte van de rotswanden hielp het water koel te houden, zelfs tijdens de intense hitte van een Griekse zomer. Hoewel het dak al lang geleden is ingestort, kunt u nog steeds duidelijk de verticale kolommen van natuurlijke rots zien die zijn blijven staan om het plafond te ondersteunen. Het staat als een donker, robuust monument dat de brug slaat tussen het legendarische verleden van Korinthe en de praktische stedelijke behoeften.

Jean Housen · CC BY 3.0

De drie zuilen die voor u staan, behoren tot de Tempel van Octavia, een gebouw dat waarschijnlijk de zus van Augustus, de eerste Romeinse keizer, eerde. Dit bouwwerk was een prominent kenmerk in het stadscentrum en de locatie was een weloverwogen politiek statement van de volledige loyaliteit van Korinthe aan de Romeinse kroon. De zuilen vertegenwoordigen de 'Korinthische' orde, een bouwstijl die in deze stad is ontstaan. U kunt deze herkennen aan de uitgebreide acanthusblad-snijwerken aan de top van elke zuil, die bedoeld waren om het weelderige gebladerte van het lokale landschap na te bootsen. Door de naamgevende bouwstijl van de stad te gebruiken voor een tempel die aan de keizerlijke familie was gewijd, combineerden de bouwers op elegante wijze de lokale identiteit met de Romeinse politieke macht. Oorspronkelijk zouden deze zuilen een groot driehoekig fronton hebben ondersteund, en de hele tempel zou op een hoog podium hebben gestaan, waardoor het een zichtbaar herkenningspunt was vanaf het drukke forum. Vandaag de dag zijn deze drie zuilen de meest complete overblijfselen van het heiligdom, die dienen als herinnering aan het tijdperk waarin Korinthe diende als het administratieve en culturele hart van de Romeinse provincie Achaea.

Bgabel · CC BY-SA 3.0

Deze halfronde ruïne is het Romeins Odeon, een gespecialiseerd overdekt theater dat een ander doel diende dan het enorme openluchttheater in de buurt. Terwijl het grotere theater plaats bood aan grote spektakels en toneelstukken, was het Odeon ontworpen voor meer verfijnde culturele evenementen zoals muziekuitvoeringen, poëzievoordrachten en lezingen. Het was veel kleiner, bood plaats aan ongeveer 3.000 mensen en was oorspronkelijk overdekt door een groot houten dak. Dit dak was essentieel voor het creëren van de precieze akoestiek die nodig was om onversterkte stemmen en instrumenten elke toeschouwer te laten bereiken. In de 1e eeuw na Christus was dit het culturele hart van Korinthe, de plek waar de geschoolde elite samenkwam om de kunsten te waarderen en te socialiseren. De zitplaatsen waren door trappen in secties verdeeld en de vloer van het orkestgedeelte was waarschijnlijk betegeld met fijn marmer. Omdat het een overdekte locatie was, konden voorstellingen ongeacht het weer doorgaan, wat een gecontroleerde omgeving bood voor de meest prestigieuze bijeenkomsten van de stad. De overblijfselen van de tribune geven ons een duidelijk beeld van de intieme relatie tussen de artiesten op het podium en hun publiek.

Bgabel · CC BY-SA 3.0

De enorme schaal van deze ruïnes suggereert de gigantische omvang van het oorspronkelijke Theater van Korinthe, dat ongeveer 18.000 toeschouwers kon herbergen. Oorspronkelijk gebouwd door de Grieken voor de uitvoering van klassieke toneelstukken, onderging het theater een dramatische transformatie toen de Romeinen de controle over de stad overnamen. Om de Romeinse honger naar gewelddadiger entertainment te stillen, werden de onderste rijen zitplaatsen verwijderd en werd er een hoge beschermmuur gebouwd. Hierdoor kon het podiumgedeelte veilig worden omgebouwd tot een gladiatorenarena. Ingenieurs installeerden zelfs een geavanceerd systeem van waterdichte bassins en leidingen, waardoor de vloer onder water kon worden gezet voor 'naumachia', of schijnzeeslagen. Dit was een ongelooflijke technische prestatie voor die tijd, waardoor een plek voor drama veranderde in een multifunctioneel stadion. Terwijl het publiek op deze rijen zat, keken ze voorbij de artiesten uit op een spectaculair uitzicht op de zee in de verte. Het theater diende als middelpunt van het openbare leven van de stad en evolueerde door de eeuwen heen van een locatie voor Sophocles en Euripides naar een plek voor Romeins spektakel en keizerlijke vieringen.

Chris Oxford · CC BY-SA 3.0