Monument voor Victor Emanuel II Audiogids in het Nederlands

Welkom op de Riva degli Schiavoni, een historische promenade die dient als decor voor een van de meest dominante bezienswaardigheden van Venetië. Terwijl u nadert, valt als eerste de enorme schaal van dit monument op, dat bijna tien meter boven de rand van de lagune uitsteekt. Deze hoogte zorgt ervoor dat het vanaf de overkant van het water zichtbaar is, waardoor het een permanent onderdeel van de skyline van de stad is geworden. Voordat dit bouwwerk definitief op zijn plek stond, was de locatie onderwerp van aanzienlijk debat. Om er zeker van te zijn dat de visuele impact correct was, werd een houten schaalmodel op ware grootte gebouwd en naar verschillende prominente locaties in de stad verplaatst, waaronder het prestigieuze San Marcoplein. Na zorgvuldige tests kozen de planners voor deze specifieke plek aan het water, waardoor het figuur uitkijkt over de Adriatische Zee. Het fundament van het monument is net zo stevig als zijn geschiedenis, met een massieve basis bestaande uit roze Baveno-graniet en witte Istrische steen. Deze materialen werden niet alleen gekozen vanwege hun schoonheid, maar ook vanwege hun vermogen om de zoute, vochtige omgeving van de Venetiaanse lagune te weerstaan. Terwijl u naar het bouwwerk kijkt, kunt u zich de logistieke prestatie voorstellen om zulke zware stenen blokken over het water te vervoeren om dit torenhoge eerbetoon aan het eind van de 19e eeuw op te bouwen.

Andrzej Otrębski · CC BY-SA 4.0

Dit monument is opgedragen aan Victor Emanuel II, de eerste koning van een verenigd Italië. Zijn regering markeerde het hoogtepunt van de Risorgimento, de sociale en politieke beweging die de verschillende staten van het Italiaanse schiereiland samenvoegde tot het Koninkrijk Italië. Daarom wordt hij vaak gevierd als een fundamentele held van de moderne natie. De totstandkoming van deze plek was een lang en weloverwogen proces. Het werd ontworpen door de Romeinse beeldhouwer Ettore Ferrari, een figuur die bekend stond om zijn sterke politieke overtuigingen en zijn bijdragen aan publieke kunst in heel Italië. Om Ferrari's visie tot leven te brengen, werd het metaalwerk gegoten door Alessandro Nelli, een prominente bronsgieter uit Rome. Het project was geen succes van de ene op de andere dag; het duurde maar liefst negen jaar vanaf de eerste ontwerpwedstrijd tot de uiteindelijke onthulling. Deze lange tijdlijn weerspiegelt de zorg die aan het artistieke proces werd besteed en de enorme schaal van het bronzen gietwerk. Terwijl u de verschillende niveaus van het monument verkent, ziet u het resultaat van bijna een decennium aan arbeid door de beste ambachtslieden van Italië, bedoeld om de erfenis van de monarchie te verankeren in het hart van Venetië, een stad die als een van de laatste toetrad tot het verenigde koninkrijk.

Kaz Ish · CC BY-SA 3.0

Op 1 mei 1887 stond dit plein in het middelpunt van de nationale belangstelling toen het monument officieel werd onthuld aan het publiek. De timing van de ceremonie was zeer symbolisch; het was gepland om precies tien jaar na de dood van Victor Emanuel II plaats te vinden, waardoor de inhuldiging veranderde in een plechtige herdenking en tegelijkertijd een viering van de staat. Het evenement was een grote staatsaangelegenheid, bijgewoond door de troonopvolger, koning Umberto I, en zijn vrouw, koningin Margherita. Hun aanwezigheid in Venetië voor de onthulling diende om de banden tussen het Huis Savoye en de Venetianen te versterken. Destijds was Italië nog een relatief jonge natie en evenementen als deze waren cruciaal voor het opbouwen van een gevoel van gedeelde nationale identiteit. Stelt u zich de menigten locals en hoogwaardigheidsbekleders voor die de Riva degli Schiavoni vulden, de haven vol met versierde boten en de sfeer van patriottisch enthousiasme die gepaard ging met het laten vallen van het doek. Dit ging niet alleen over het onthullen van een standbeeld; het was een zorgvuldig gechoreografeerde uitvoering van nationale trots, ontworpen om te laten zien dat Venetië nu een essentieel onderdeel van het verenigde Italiaanse koninkrijk was en zou blijven.

dconvertini · CC BY-SA 2.0

Uitkijkend over het open water van de lagune staat een van de belangrijkste allegorische figuren van het monument: het bevrijde Venetië. Deze vrouwelijke personificatie van de stad wordt afgebeeld met een vastberaden en vooruitziende houding, haar blik gericht op de horizon alsof ze naar de toekomst van de natie kijkt. Als u goed naar haar handen kijkt, ziet u dat ze een zeer symbolische handeling verricht: ze verscheurt het Verdrag van Wenen uit 1815. Dit document werd ondertekend na de napoleontische oorlogen en had Venetië en een groot deel van Noord-Italië effectief onder de controle van het Oostenrijkse Rijk geplaatst. Door te laten zien dat ze dit papier vernietigt, verbeeldt de beeldhouwer het letterlijke en figuurlijke verscheuren van vreemde overheersing. Haar houding straalt kracht en handelingsbekwaamheid uit, waarbij ze een periode van onderwerping achter zich laat en een nieuw tijdperk van vrijheid ingaat. Deze specifieke allegorie was ontworpen om diepe weerklank te vinden bij de lokale bevolking, van wie velen de strijd voor onafhankelijkheid hadden meegemaakt. Het figuur staat als een uitdagende herinnering dat het tijdperk van buitenlandse overheersing officieel voorbij was, vervangen door een zelfbesturende Italiaanse staat.

Photo: Abxbay · CC BY-SA 4.0

De gevleugelde leeuw is het meest herkenbare symbool van Venetië, maar de versie die u hier aan de voorzijde van het monument ziet, is heel anders dan de vredige 'Leeuw van San Marco' die elders in de stad te vinden is. In plaats van rustig een poot op een open boek te laten rusten, wordt deze leeuw getoond in een staat van grote emotie, brullend in een moment van absolute triomf. Het doel van de leeuw is hier om een specifiek keerpunt in de geschiedenis vast te leggen. Hij houdt een stenen verslag vast van het referendum van 1866, de volksstemming die de wens van Venetië bevestigde om zich bij het Koninkrijk Italië aan te sluiten. Als u goed naar de inscripties kijkt, kunt u de ongelijke resultaten zien die voor altijd in de steen zijn gebeiteld: 641.758 stemmen voor 'Ja' en slechts 69 voor 'Nee'. Deze overweldigende meerderheid was een punt van enorme trots voor de nieuwe Italiaanse staat en werd gebruikt om te bewijzen dat de annexatie van Venetië niet slechts een militaire verovering was, maar een oprechte uiting van de wil van het volk. De brullende leeuw dient als de vocale, krachtige getuige van deze democratische aardverschuiving en bewaakt het verslag van het moment waarop de stad haar eigen lot koos.

Didier Descouens · CC BY-SA 4.0

Neem even de tijd om de fijne details van het bronswerk op de kop en de manen van de gevleugelde leeuw te bekijken. De beeldhouwer, Ettore Ferrari, gebruikte dynamische, bijna grillige texturen om het wezen tot leven te wekken. In plaats van een gladde, geïdealiseerde vacht, is de manen weergegeven in diepe, wervelende lagen die beweging en rauwe energie suggereren. Deze artistieke keuze was bewust. Het doel was om de passie en het 'fervor' van het Risorgimento over te brengen: de periode van Italiaanse eenwording die werd gekenmerkt door een revolutionaire geest en intens nationalistisch sentiment. Het ruwe, getextureerde oppervlak vangt het zonlicht telkens anders op terwijl u eromheen loopt, waardoor de leeuw de indruk wekt midden in een actie te zijn. Deze beeldhouwstijl maakte deel uit van een bredere trend in de late 19e eeuw, die afstand nam van de verstilling van het neoclassicisme naar een meer expressief, emotioneel realisme. Door de leeuw zo'n wild en energiek uiterlijk te geven, legde de kunstenaar de geest vast van een stad en een volk dat zojuist decennia van conflict en politieke onrust had doorstaan om hun vrijheid te bereiken. Het brons zelf lijkt te trillen met dezelfde intensiteit die de beweging voor een verenigd Italië dreef.

This Photo was taken by Wolfgang Moroder. Feel free to use my photos, but please mention me as the author and send me a message. This image is not in the public domain. Please respect the copyright protection. It may only be used according to the rules mentioned here. This specifically excludes use in social media, if applicable terms of the licenses listed here not appropriate. Please do not upload an updated image here without consultation with the Author. The author would like to make corrections only at his own source. This ensures that the changes are preserved.Please if you think that any changes should be required, please inform the author.Otherwise you can upload a new image with a new name. Please use one of the templates derivative or extract. · CC BY-SA 3.0

Aan de zijkant van de stenen sokkel vindt u een hoogreliëf dat u meeneemt naar het heetst van de strijd. Deze scène toont de Slag bij Palestro, die plaatsvond in mei 1859. Dit was een cruciaal treffen tijdens de Tweede Italiaanse Onafhankelijkheidsoorlog en was bijzonder significant als de eerste grote overwinning van de gezamenlijke troepen van het Koninkrijk Sardinië en Frankrijk tegen het bezettende Oostenrijkse leger. De beeldhouwer heeft de scène vastgelegd met een gevoel van chaotische, realistische energie. U ziet soldaten in volle actie, steigerende paarden en de rook en verwarring van het slagveld, weergegeven in diep brons. Let op de overlappende figuren en de variërende dieptes van het snijwerk, die een driedimensionaal effect creëren waardoor de strijd tot leven komt. Koning Victor Emmanuel II was zelf aanwezig aan het front tijdens deze slag, waarmee hij het respect van zijn troepen en bondgenoten verdiende. Door deze scène op het monument op te nemen, benadrukt de kunstenaar het militaire offer en de zwaarbevochten overwinningen die nodig waren om buitenlandse troepen van Italiaanse bodem te verdrijven. Het dient als een rauw, actief tegenwicht voor de meer formele, symbolische figuren die elders op het bouwwerk te zien zijn.

Didier Descouens · CC BY-SA 4.0

Terwijl u naar de achterkant van het monument loopt, verschuift de sfeer van triomf naar verdriet. Hier treft u de tweede grote vrouwelijke allegorie aan, die Venetië in een staat van onderwerping voorstelt. In tegenstelling tot de uitdagende figuur aan de voorzijde, is de houding van deze vrouw ineengezakt en zwaar van verdriet, wat de wanhoop van de stad tijdens de lange decennia onder buitenlandse bezetting vastlegt. Haar uitdrukking is er een van diepe droefheid, die de menselijke tol weerspiegelt van de mislukte revolutie van 1848 en de daaropvolgende jaren van streng Oostenrijks bewind. Kijk eens naar de symbolische voorwerpen aan haar voeten. U ziet een gebroken zwaard, een duidelijk teken van militaire nederlaag en het verlies van soevereiniteit. Haar kleding valt op een manier die benauwend aanvoelt in plaats van heroïsch. Deze kant van het monument vertelt het 'voorafgaande' verhaal van de eenwording: de pijn en het verlangen die de uiteindelijke drang naar onafhankelijkheid voedden. Door deze figuur aan de achterkant te plaatsen, creëert de kunstenaar een narratieve lus: u moet het lijden uit het verleden zien om de waarde van de vrijheid die aan de voorzijde wordt gevierd, echt te begrijpen. Het is een sombere herinnering dat de vrede en eenheid waar de stad nu van geniet, voorafgegaan werden door een lange en moeilijke strijd.

Didier Descouens · CC BY-SA 4.0

Onder de treurende figuur van het Onderworpen Venetië ligt een tweede gevleugelde leeuw, maar zijn uiterlijk verschilt opvallend van het triomfantelijke beest aan de kant van de lagune. Deze leeuw wordt getoond in gevangenschap, zijn lichaam gespannen terwijl hij letterlijk in de zware metalen kettingen bijt die hem binden. Dit vertegenwoordigt de frustratie van de stad en haar felle, maar destijds gedwarsboomde, verlangen naar vrijheid. Specifiek verwijst het naar de pijn van de revolutie van 1848-1849. In die tijd riep Venetië zichzelf opnieuw uit tot een onafhankelijke republiek, maar na een heroïsch beleg van een jaar werd het gedwongen zich over te geven aan de Oostenrijkers vanwege hongersnood en ziekte. Het beeld van de leeuw die aan zijn boeien knaagt, symboliseert die revolutionaire geest die weigerde echt gebroken te worden, zelfs toen deze door overweldigende macht werd onderdrukt. Het contrast tussen dit gevangen, worstelende dier en de brullende, vrije leeuw aan de andere kant is het centrale thema van het gehele monument. Het creëert een krachtige visuele metafoor voor de overgang van een stad in ketenen naar een stad die eindelijk haar stem heeft gevonden binnen de nieuwe Italiaanse natie.

Photo: Abxbay · CC BY-SA 4.0

Aan de tegenovergestelde kant van de sokkel van de gevechtsscène bereikt het verhaal van het monument zijn vreedzame resolutie. Dit hoogreliëf toont de daadwerkelijke intocht van koning Victor Emmanuel II in Venetië op 7 november 1866. Dit moment vond kort na de officiële overdracht van de stad aan het nieuwe Koninkrijk Italië plaats, wat het definitieve einde van de Oostenrijkse controle markeerde. In tegenstelling tot de chaotische energie van de Slag bij Palestro, is deze scène er een van viering en burgerlijke orde. U kunt zien hoe de Koning wordt verwelkomd door menigten burgers, wat de brede steun voor de nieuwe regering benadrukt. Het reliëf vangt een gevoel van opluchting en optimisme; de oorlog is voorbij en een nieuw tijdperk is aangebroken. Dit paneel dient als de historische 'boekensteun' voor de gevechtsscène aan de andere kant. Waar het eerste reliëf zich richtte op het geweld en het conflict dat nodig was om onafhankelijkheid te winnen, richt dit paneel zich op de vreedzame integratie van de stad in het nationale geheel. Het benadrukt de Koning niet alleen als veroveraar, maar als een bevrijder die werd verwelkomd door de mensen die hij wilde verenigen. Het is een scène van verzoening en de geboorte van een gedeelde nationale toekomst.

Didier Descouens · CC BY-SA 4.0